De muziek van Johann Sebastian Bach wordt wel in verband gebracht met de spirituele impuls aan het begin van de 17e eeuw die uit de zogenoemde Rozenkruisers Manifesten spreekt. Bach heeft met zijn muziek een nieuw ‘universum’ geschapen, een moderne kosmos, waar menigeen graag vertoeft.
Symposion Bach
Kees van Houten geeft aan wat een waarschijnlijk dwarsverband is tussen het universum van Bach en dat van de Rozenkruisers.
Op basis van wat beide universa gemeenschappelijk hebben, maat, getal, ritme, laat hij zien hoe de naam Johann Sebastian Bach in Bachs kunstuiting van de Inventionen en de Sinphonea transformeert tot Christian Rosencreutz .
Hoewel min of meer bekend is dat Bach niet openlijk een Rozenkruiser is geweest, zou toch van een sterke gemeenschappelijk inspiratie sprake kunnen en moeten zijn.
Frans Spakman verkent die gemeenschappelijke inspiratie aan de hand van Bachs kenmerkende deemoed en ootmoed in de muziek die culmineert in zelfovergave en een bereidheid de wereld op te geven. Maar ook aan de hand van de volheid van de vreugde die in Bachs muziek kan doorklinken. Een vreugde die zelden triomfantelijk is, want dat is noch de signatuur van het Rozenkruis, noch die van Bach.
Het universum van Bach
Het universum van de Rozenkruisers was van eerdere datum als dat van Bach, zodat het logisch is dat Bach geïnspireerd is geworden door dat eerste universum.
Toch wordt duidelijk dat beide ‘universa’ gemeenschappelijk in de eerste fase van de moderne westerse mensheid staan, een fase die al bij de revolutionaire veranderingen eind 18e eeuw voorbij is.
Bach was toen lange tijd niet populair evenmin als de 17e eeuwse Rozenkruisers.
Toch zien we de kracht van Bach universeel worden in de jaren en eeuwen die erop volgen en zien we het universum van de Rozenkruisers oplichten met de herwaardering van gnostici en hermetische geschriften, vooral na de 2e Wereldoorlog.
Beide universa blijken springlevend en de tand des tijds doorstaan te hebben en als geestelijke inspiratie voor de moderne mens te kunnen fungeren.