Op dit symposion willen we het werk van William Shakespeare op een nieuwe wijze benaderen.

Wij besteden aandacht aan het verborgen aspect van Shakespeare en zijn werk. Deze kant van Shakespeare is tot nu toe weinig belicht.

Shakespeare kan naast een begenadigd dichter en toneelschrijver, ook worden beschouwd als een ingewijde, een wetende, die lezer en toeschouwer in gesluierde taal verbindt met de mysteriën van leven en dood. Zijn toneelstukken en sonnetten spreken niet louter tot ons intellect. Zijn beeldtaal is vooral gericht op het hart, dat, wanneer het zich daarvoor openstelt, door het mysterie kan worden geraakt en het begrijpt … 

Sprekers:

• Jaap Ruseler,       deskundige Engelse Taal- en Letterkunde en oud-leraar

• Peter Liefhebber, toneelrecensent en schrijver

• Toon van Loon,    dichter en vertaler van Shakespeares sonnetten

• Christoph Steen,  Zwitsers musicus en Shakespeare-kenner

Jaap Ruseler “William Shakespeare: een mysterie”

Het feit dat de toneelstukken van William Shakespeare na 400 jaar nog tot de meest gespeelde toneelstukken behoren, geeft wel aan dat de inhoud ons blijft boeien.

Dit is ook niet vreemd, want ze gaan over universele waarden, zoals in de presentatie zal worden aangetoond. Waarden die ons allen betreffen en die niet aan tijd gebonden zijn. De toneelstukken werden geschreven om mensen te wijzen op het bestaan van hun hogere bewustzijn. De toneelstukken zijn gebaseerd op de wijsheidstradities van Hermes, Plato, inclusief het Neo-Platonisme, op het christendom en op de Joodse Kabbala. Via de Italiaanse Renaissance vonden de meeste hiervan hun weg naar het Engeland van koningin Elizabeth I.

Wanneer we de toneelstukken bestuderen, komen we tot de conclusie dat William Shakespeare een echte ''homo universalis'' moet zijn geweest: hij was ingewijd op een breed vlak van kennis, ook de zogenoemde kennis van het hart.

Jaap Ruseler maakt aannemelijk dat het oeuvre van William Shakespeare een aspect is van een grote geestelijke impuls, die mogelijk zijn vervulling zal vinden in de nieuwste tijd. Hij gaat daarbij in op de vraag wie het Shakespeare- oeuvre werkelijk geschreven heeft.

Tenslotte zal hij enige verborgen aspecten van het toneelstuk ''Hamlet'' belichten.

Peter Liefhebber, “De Wonderaap & Sneeuwzwartje”

Over geen schrijver is meer geschreven dan over William Shakespeare – en toch hangt er nog steeds veel mist rond zijn leven en werk.

In zijn meest recente boek, De verborgen Shakespeare, licht theatercriticus Peter Liefhebber een aantal hardnekkige kwesties door. Zijn conclusie, gebaseerd op tekstvergelijkingen met denkers en kunstenaars als Plato, Vergilius, Mozart en Dante: de ‘zwaan van Avon’ staat in dezelfde wijsheidstraditie waaraan bv. ook Rozenkruisers, Vrijmetselaars, Alchemisten, Kabbalisten, Theosofen en Hermetici schatplichtig zijn.

De mens als onsterfelijk wezen, de wetten van karma, het bedrieglijke karakter van het dagelijks bestaan, inwijding in hogere kennis en transformatie als uitweg uit het labyrint van leven en dood – dit zijn bouwstenen van het wereldbeeld waarnaar Shakespeare in elk van zijn stukken versluierd verwijst. En De Storm, zijn ondoorgrondelijk geachte laatste stuk, is een inwijdingssprookje pur sang.

Peter Liefhebber maakte van zijn boek een serie van zeven lezingen. Twee daarvan, De Wonderaap en Sneeuwzwartje, geven een onthullende samenvatting van alles waar Shakespeare voor stond – en laten en passant zien dat Dante’s Goddelijke Komedie al zeven eeuwen lang onjuist wordt geïnterpreteerd.

Christoph Steen ”Uit de kosmos van Shakespeare”, een inleiding bij de Koopman van Venetië

In dit toneelstuk vinden we een belangrijk aspect van Shakespeares werk, want het alomtegenwoordige conflict tussen licht en duisternis wordt in een grote verscheidenheid belicht. Shakespeare houdt ons indringend een spiegel voor, teneinde onszelf te leren kennen, om enig begrip ‘mens ken uzelf’ werkelijk te laten doordringen.

Meestal wordt dit toneelstuk geïnterpreteerd als een gedachtewisseling over de joodse en christelijke religie. Maar de geografische basiselementen van dit toneelstuk hebben bijvoorbeeld meer betekenis dan loutere plaatsbepaling. Het stuk speelt hoofdzakelijk in Venetië, een stad van het bonte leven. De lagunestad is de centrale plaats van het ‘dialectische’ leven, dat wil zeggen de plaats waar voor en tegen, goed en kwaad, trouw en verraad onophoudelijk hun verwarrende spel spelen.

Daarnaast zet Shakespeare een tweede plaats in scene: Belmont. In het Nederlands zou men kunnen zeggen de ‘goede berg’. Een beloftevolle naam voor een slot waar het ‘goede, het ware en het mooie’ verblijven. Belmont is de woonplek van Portia, een verheven vorstin. De namen die Shakespeare gebruikt zijn vaak gecodeerd, zij houden de betekenis van de figuren in. Portia is hierin de deur, het portaal, waardoor het domein van verlichting kan worden binnengegaan.

De lezingen zullen worden afgewisseld met de voordracht van enige sonnetten van Shakespeare, voorgedragen door Toon van Loon en er is muziek,  onder meer luit door Jos Jansen en harp door Frederike Eschauzier.

Voor verdere informatie zie: inschrijven, programma, kasteel Nienoord + routebeschrijving